Bwletin y Pennaeth - 19/05/2026 - The Head's Bulletin
- 6 days ago
- 9 min read
[SCROLL DOWN FOR ENGLISH VERSION]

PAWB
GWYBODAETH YN UNIG
Helpu Plant i Gymryd eu Camau Nesaf tuag at Annibyniaeth: Cynllunio
Yn aml, mae cynllunio'n dechrau gyda phlentyn yn edrych ymlaen am ychydig eiliadau ar y tro yn unig. Maen nhw'n gwybod beth maen nhw eisiau ei wneud, ac maen nhw'n teimlo bod rhaid i rywbeth ddigwydd cyn hynny. Ar y dechrau, gall hyn fod mor syml â chasglu darn o offer oherwydd eu bod nhw'n cydnabod y bydd ei angen. Mae camau cynnar cynllunio yn fach ond yn ystyrlon. Mae plentyn yn dechrau meddwl mewn camau yn hytrach nag ysgogiadau. Maen nhw'n dechrau ffurfio darlun o'r hyn maen nhw'n gobeithio ei gyflawni, hyd yn oed os yw'r darlun yn dal yn arw o amgylch yr ymylon.
Wrth i blant ddatblygu, gallwch weld eu meddwl yn ymestyn ymhellach ymlaen. Yn lle paratoi am eiliad, maen nhw'n dechrau paratoi ar gyfer tasg. Maen nhw'n trefnu eu hunain trwy gasglu deunyddiau, dewis lle, neu ymarfer y drefn y maen nhw eisiau gweithio ynddi. Maen nhw'n dechrau cydnabod pam mae dilyniant yn bwysig. Maen nhw'n dysgu bod un cam yn galluogi'r nesaf, ac mae'r ddealltwriaeth hon yn eu helpu i symud gyda mwy o hyder a llai o rwystredigaeth. Mae cynllunio'n dod yn ffordd iddyn nhw reoli eu hymdrech eu hunain.
Gyda phrofiad, mae cynllunio'n newid o fod yn angenrheidrwydd ymarferol i strategaeth fwriadol. Mae plant yn dechrau mapio eu dull gweithredu, hyd yn oed os nad ydyn nhw'n ysgrifennu dim i lawr. Maen nhw'n meddwl am yr hyn a fydd yn gwneud i'r dasg weithio, beth allai fod yn y ffordd, a'r hyn sydd ei angen arnyn nhw er mwyn llwyddo. Dyma hefyd y cam lle mae plant yn dechrau cynllunio o fewn grŵp. Maen nhw'n cymryd rhan mewn penderfyniadau a rennir, yn cyfrannu syniadau, ac yn addasu eu cynllun personol i gefnogi un a rennir. Mae eu ffocws yn ehangu o gwblhau tasg i ddeall sut y gellir trefnu tasg.
Yn ddiweddarach, mae cynllunio'n dod yn fwy gwerthusol. Mae plant yn dechrau meddwl nid yn unig am yr hyn sydd angen ei wneud ond am ba mor dda mae pob cam yn gweithio. Maen nhw'n edrych ymlaen ac yn ystyried a yw eu syniad yn realistig, a oes angen ei newid, neu pa adnoddau a allai ei gefnogi'n well. Maen nhw'n dechrau gosod meini prawf llwyddiant anffurfiol heb gael eu hannog. Maen nhw'n gwirio eu cynnydd wrth iddyn nhw fynd, gan wybod nad sgriptiau sefydlog yw cynlluniau ond canllawiau hyblyg. Pan fydd rhywbeth yn newid, maen nhw'n addasu eu camau, yn adolygu eu dull gweithredu, ac yn parhau gyda phwrpas yn hytrach na dechrau o'r newydd mewn dryswch.
Mae plant sy'n datblygu arferion cynllunio cryf yn cario'r fantais honno i bob maes dysgu. Maen nhw'n gwybod sut i baratoi eu hunain, sut i chwalu syniadau cymhleth, a sut i wneud cynnydd cyson yn wyneb her. Mae cynllunio yn rhoi ymdeimlad o reolaeth iddyn nhw dros eu dysgu eu hunain, gan ddangos iddyn nhw nad yw llwyddiant yn ymwneud â rhuthro na dyfalu, ond yn ymwneud ag adeiladu llwybr y gallant ei ddilyn yn hyderus.

Ydych chi eisiau gweld ein fframwaith cyfan er mwyn gweld holl linynnau annibyniaeth? Lawrlwythwch isod:

PAWB
GWYBODAETH YN UNIG
Taith Saethau Torfaen a Llwyddiant Ein Disgyblion
Mwynhaodd rhai o'r disgyblion benwythnos cofiadwy yn Aberystwyth wrth iddynt ymuno â thaith rygbi Saethau Torfaen. Cynigiodd y daith lawer mwy na chwaraeon cystadleuol. Rhoddodd gyfle i'r plant ymgolli yn y Gymraeg, gan ddefnyddio'r iaith yn naturiol drwy gydol y penwythnos a thyfu mewn hyder wrth iddynt wneud hynny. Disgleiriodd nifer o'n chwaraewyr yn ystod y twrnamaint. Gwnaeth Kaci argraff gyda phum cais gwych, tra bod Amelia, o Flwyddyn 4, wedi cyfateb y cyflawniad hwnnw a chafodd ei henwi'n Chwaraewr y Gêm am ei pherfformiad rhagorol. Cyfrannodd Olivia hefyd yn gryf ar draws y gemau gan ennill medal i'w grŵp oedran, cydnabyddiaeth wych o'i hymrwymiad a'i sgiliau. Llongyfarchiadau arbennig i Mali, a ddyfarnwyd Chwaraewr y Twrnamaint iddi gan swyddogion y gêm ar ôl chwe gêm galed. Arbennig!
PAWB
GWYBODAETH YN UNIG
Gŵyl Ddawns Neithiwr
Darparodd Theatr y Gyngres leoliad gwych ar gyfer gŵyl ddawns neithiwr, lle cymerodd tri deg o'n disgyblion ran. Perfformiodd merched a bechgyn o bob cwr o'r ysgol chwe dawns wedi'u hymarfer yn dda, pob un yn dangos faint o ymdrech yr oeddent wedi'i roi i'w hymarferion dros yr wythnosau diwethaf. Roeddent yn trin y llwyfan yn hyderus ac yn cydweithio â ffocws go iawn! Llenwodd teuluoedd yr awditoriwm a chefnogi pob grŵp, ac ymatebodd y plant gyda pherfformiadau a oedd yn fywiog, yn ymroddedig ac yn llawn cymeriad. Roedd yn amlwg pa mor falch yr oeddent yn teimlo o fod yn cynrychioli'r ysgol. Hoffem ddiolch i'r staff a gefnogodd yr ŵyl. Sicrhaodd eu trefniadaeth, eu harweiniad a'u hanogaeth fod y noson wedi rhedeg yn esmwyth a bod y disgyblion wedi'u paratoi'n dda ar gyfer eu hamser ar y llwyfan.

PAWB
ANGEN GWEITHREDU - ATGOFION OLAF
Gefeillio Toiledau - Diwrnod Codi Arian
Atgoffa olaf y bydd ein Diwrnod Codi Arian Cyngor yr Ysgol yn digwydd ddydd Gwener hwn (22/05/2026). Gwahoddir disgyblion i wisgo dillad heb fod yn wisg ysgol ac, os ydynt am gymryd rhan, i gyfrannu £2 trwy Civica Pay. Bydd yr holl arian a godir yn cefnogi prosiect dewisol Cyngor yr Ysgol o ymuno â chynllun Gefeillio Toiledau, gan helpu i ariannu cyfleusterau glanweithdra diogel a chynaliadwy ar gyfer cymunedau ledled y byd. Bydd pob dosbarth hefyd yn cymryd rhan yn y gystadleuaeth “Cyfrif y Geiniog, Nid Gwario Ceiniog”, gan ychwanegu ychydig o hwyl at y diwrnod wrth godi arian at achos pwysig. Diolch i chi am barhau i gefnogi’r plant yn eu hymdrechion.

BLWYDDYN 1 A 2
ANGEN GWEITHREDU - ATGOF
Jambori'r Urdd
Bydd ein plant ym Mlwyddyn 1 a 2 yn mynd i Jambori'r Urdd! Bydd llawer o hwyl a chanu gyda'r ysgolion cynradd Cymraeg eraill yn ein hardal!
Cynhelir ef ddydd Gwener, 3ydd o Orffennaf, 2026 yn ystod amser ysgol. Bydd y plant yn cael cinio ysgol cynnar ac yna byddant yn cael eu cludo mewn bws i Ganolfan Byw Egnïol Pont-y-pŵl.
Mae tocynnau a theithio bws yn £6.97 ac yn daladwy trwy Civica Pay. Mae gostyngiad o 10% i'r rhai sy'n derbyn Grant Datblygu Disgyblion - sydd wedi'i gymhwyso'n awtomatig i'r rhai sy'n gymwys.
I gofrestru eich plentyn ar gyfer y digwyddiad hwn, mewngofnodwch i Civica Pay a chyflwynwch eich taliad erbyn dydd Gwener, 5ed o Fehefin, 2026, am 10:00am. Os ydych chi'n cael trafferth, technegol neu fel arall, cysylltwch â'r swyddfa cyn gynted â phosibl. Peidiwch â gadael tan y funud olaf gan fod yn rhaid i ni archebu'r tocynnau i'r plant.

Cysylltiadau pwysig a all fod o ddefnydd i chi:
Samaritans: 116 123 (24 awr y dydd / 24 hours a day)
Wales Domestic Abuse Helpline: 0808 80 10 800 (8.00am-2.00pm & 8.00pm-2.00am pob dydd / every day).
Mind Cymru: 0300 123 3393
Childline: 0800 1111 (24 awr y dydd / 24 hours a day)
Women’s Aid: 01495 742061 (24 awr y dydd / 24 hours a day)
Eastern Valley Food Bank: 01495 760605
EVERYONE
INFORMATION ONLY
Helping Children Take Their Next Steps to Independence: Planning
Planning often begins with a child looking ahead only a few seconds at a time. They know what they want to do, and they sense that something must happen before it. At first, this may be as simple as gathering a piece of equipment because they recognise it will be needed. The early stages of planning are small but meaningful. A child starts to think in steps rather than impulses. They begin to form a picture of what they hope to achieve, even if the picture is still rough around the edges.
As children develop, you can see their thinking stretch further forward. Instead of preparing for a moment, they begin to prepare for a task. They organise themselves by collecting materials, choosing a space, or rehearsing the order in which they want to work. They start to recognise why a sequence matters. They learn that one step enables the next, and this understanding helps them move with more confidence and less frustration. Planning becomes a way for them to manage their own effort.
With experience, planning shifts from being a practical necessity to an intentional strategy. Children begin to map out their approach, even if they do not write anything down. They think about what will make the task work, what might get in the way, and what they need in order to succeed. This is also the stage where children begin to plan within a group. They take part in shared decisions, contribute ideas, and adjust their personal plan to support a shared one. Their focus widens from completing a task to understanding how a task can be organised.
Later, planning becomes more evaluative. Children start thinking not only about what must be done but about how well each step works. They look ahead and consider whether their idea is realistic, whether it needs changing, or what resources might support it better. They begin setting informal success criteria without being prompted. They check their progress as they go, knowing that plans are not fixed scripts but flexible guides. When something changes, they adapt their steps, revise their approach, and continue with purpose rather than starting over in confusion.
Children who develop strong planning habits carry that advantage into every area of learning. They know how to prepare themselves, how to break down complex ideas, and how to make steady progress in the face of challenge. Planning gives them a sense of control over their own learning, showing them that success is not about rushing or guessing, but about building a path they can follow with confidence.

Want to see our whole framework to see all the strands of independence in one go? Download it here:

EVERYONE
INFORMATION ONLY
Torfaen Arrows Tour and Our Pupils’ Success
Some of pupils enjoyed a memorable weekend in Aberystwyth as they joined the Arrows Torfaen rugby tour. The trip offered far more than competitive sport. It gave the children the chance to immerse themselves in Welsh, using the language naturally throughout the weekend and growing in confidence as they did so. Several of our players shone during the tournament. Kaci impressed with five superb tries, while Amelia, from Year 4, matched that achievement and was named Player of the Game for her outstanding performance. Olivia also contributed strongly across the fixtures earning a medal for her age group, a wonderful recognition of her commitment and skill. A special congratulations goes to Mali, who was awarded Player of the Tournament by the match officials after six hard‑fought games. Arbennig!
EVERYONE
INFORMATION ONLY
Last Night’s Dance Festival
The Congress Theatre provided a great setting for last night’s dance festival, where thirty of our pupils took part. Girls and boys from across the school performed six well‑rehearsed dances, each one showing how much effort they had put into their practices over the past few weeks. They handled the stage with confidence and worked together with real focus! Families filled the auditorium and supported every group, and the children responded with performances that were lively, committed and full of character. It was clear how proud they felt to be representing the school. We would like to thank the staff who supported the festival. Their organisation, guidance and encouragement ensured the evening ran smoothly and that the pupils were well prepared for their time on stage.

EVERYONE
ACTION REQUIRED - FINAL REMINDER
Toilet Twinning - Fundraising Day
A final reminder that our School Council Fundraising Day will take place this Friday (22/05/2026). Pupils are invited to wear non‑uniform and, if they wish to take part, to contribute £2 via Civica Pay. All money raised will support the School Council’s chosen project of joining the Toilet Twinning scheme, helping to fund safe and sustainable sanitation facilities for communities around the world. Each class will also take part in the “Count the Penny, Not Spend a Penny” competition, adding a little fun to the day while raising money for an important cause. Thank you for continuing to support the children in their efforts.

YEAR 1 AND 2
ACTION REQUIRED - REMINDER
Urdd Jamboree
Our children in Year 1 and 2 will be going to the Urdd Jamboree! There will be lots of fun and singing with the other Welsh primary schools in our area!
It will be held on Friday, 3rd of July, 2026 in school time. The children will have an early school dinner then will be transported by coach to the Pontypool Active Living Centre.
Tickets and bus travel is £6.97 and is payable via Civica Pay. There is a 10% discount for those in receipt of Pupil Development Grant - which has been automatically applied for those eligible.
To register your child for this event, log on to Civica Pay and submit your payment by Friday, 5th of June, 2026, at 10:00am. If you are having trouble, technical or otherwise, please contact the office as soon as possible. Please do not leave until the last minute as we have to order the tickets for the children.

Important contact details that could be of use to you:
Samaritans: 116 123 (24 awr y dydd / 24 hours a day)
Wales Domestic Abuse Helpline: 0808 80 10 800 (8.00am-2.00pm & 8.00pm-2.00am pob dydd / every day).
Mind Cymru: 0300 123 3393
Childline: 0800 1111 (24 awr y dydd / 24 hours a day)
Women’s Aid: 01495 742061 (24 awr y dydd / 24 hours a day)
Eastern Valley Food Bank: 01495 760605















Comments